Ông biết không hôm nay tôi đúng là hơi ấm ức một chút, để tôi kể ông nghe những chuyện vặt vãnh nhưng lại khiến tôi ấm ức nhé. Thật ra tôi cũng hơi giận mình một xíu, vì tôi vẫn thích thái độ thản nhiên bước qua một ngày hơn là bị một cái gì đó không vui quấy rối mình. Tôi vốn thích đi làm, làm xong phần của mình rồi lặng lẽ đi qua ngày như không có gì xảy ra. Vậy mà chỉ một chuyện nhỏ thôi cũng đủ làm lòng tôi xao động, nghĩ lại thấy mình cũng chưa được bình thản như tôi tưởng.
Hôm nay tôi phát hiện ra mình nổi nóng vì một chuyện vừa rất nhỏ, vừa rất lớn. Nhỏ, vì nó chỉ là một đơn hàng, một email, một chuỗi trao đổi mà hoàn toàn không có tên tôi trong đó, không liên quan gì đến tôi. Lớn, vì những chuyện như vậy dạo gần đây cứ lặp đi lặp lại, và mỗi lần như thế tôi lại thấy trong lòng mình hao đi một chút kiên nhẫn, như thể một sợi dây bị kéo căng thêm một chút nữa.
Tôi không nhảy vào làm thay. Tôi cũng không nhận trách nhiệm. Tôi chỉ gửi một email, nói rất rõ phần đó không phải việc của tôi, và dặn họ khi gửi cho khách hàng thì nhớ đính kèm thông tin cần thiết. Tôi đã nói rành mạch như vậy rồi, cũng nói rõ là tôi sẽ không gửi. Tôi nghĩ như vậy là đủ, vừa giữ ranh giới của mình, vừa không làm khó ai. Thế mà cuối cùng mọi thứ vẫn rối tung. Thư gửi trễ, thiếu nội dung, rồi khi bị hỏi thì không ai nói thẳng ai làm sai, chỉ dùng những câu chung chung kiểu “cả đội”. Ông nghĩ sao, một người làm sai thì nên sửa ở đúng chỗ đó chứ, sao lại hòa vào tập thể cho nhẹ đi như vậy? Tôi không biết có phải tôi quá cứng nhắc không, nhưng tôi vẫn nghĩ trách nhiệm nên rõ ràng thì mọi người mới nhẹ lòng.
Có một khoảnh khắc họ nhìn về phía tôi. Tôi không nằm trong chuỗi trao đổi, không dính dáng gì, vậy mà ánh mắt đó vẫn làm tôi nóng lên. Có thể họ không có ý gì cả, có thể chỉ là thói quen, nhưng tôi lại thấy tim mình thắt lại một chút. Tôi tự hỏi mình tức vì điều gì? Vì họ thiếu cẩn trọng? Vì họ không chịu đứng ra nhận trách nhiệm? Hay vì tôi không chịu nổi khi tiêu chuẩn của mình bị kéo xuống thấp hơn mức tôi có thể chấp nhận? Tôi cũng không chắc nữa, chỉ biết lúc đó tôi thấy mình không còn giữ được sự điềm tĩnh như mọi khi.
Dạo này công ty cũng thay đổi nhiều. Quyền lực bị chia nhỏ ra, cơ cấu có vẻ khác trước. Bà chủ lớn của tôi hình như bị tước đi khá nhiều quyền, sức khỏe của bà ấy cũng không tốt. Tôi không biết có phải vì vậy không, nhưng tôi cảm giác bà ấy trở nên thiếu kiên nhẫn hơn hẳn. Bất cứ việc gì, lớn hay nhỏ, bà ấy cũng dễ nổi nóng, dễ la toáng lên. Có khi tôi nghĩ bà ấy đang cố lập công, cố chứng minh điều gì đó để giữ lại vị thế của mình, hoặc để mọi người thấy mình vẫn còn cần thiết. Nhưng đó chỉ là suy đoán của tôi. Tôi không ở tầng đó để hiểu hết cấu trúc và cơ chế vận hành phía trên, nên cũng chỉ dám nghĩ trong im lặng.
Điều tôi thấy rõ là khi người đứng đầu mất bình tĩnh, cả phòng làm việc như bị cuốn theo. Mọi người làm việc trong trạng thái căng thẳng, dè chừng, phản ứng theo cơn nóng giận thay vì theo logic. Không ai còn đủ bình tĩnh để nhìn thẳng vào lỗi sai và xử lý nó một cách rõ ràng. Và chính điều đó làm tôi buồn hơn là giận, vì tôi vẫn tin nếu mọi người chậm lại một chút, chịu khó một chút, thì nhiều chuyện đã không rối như vậy.
Có lẽ họ không phải là người kém cỏi, chỉ là họ làm việc thiếu cẩn trọng, thiếu chủ động, hoặc không đủ vững để đứng thẳng khi áp lực đổ xuống. Nhưng tôi phải thừa nhận rằng trong lòng tôi đang dần xuất hiện một sự phán xét rất nhẹ. Tôi bắt đầu thấy mình nhìn họ bằng ánh mắt khắt khe hơn trước. Và tôi không chắc đó là sự tỉnh táo, hay là sự cao ngạo đang lớn dần trong tôi. Tôi sợ nhất là cảm giác mình dần dần mất đi sự tôn trọng dành cho họ, vì một khi điều đó xảy ra, tôi biết mình sẽ khó mà dịu dàng lại được.
Ông nghĩ sao? Tôi đang bảo vệ tiêu chuẩn của mình, hay tôi đang khinh thường cả một tập thể? Tôi không thích cách mọi người làm việc theo cơn nóng giận của người khác. Tôi không thích cái kiểu sai thì chia đều, không ai chịu nhận. Tôi thậm chí thấy khó chịu với cách quyền lực bị xáo trộn rồi kéo theo cả một chuỗi phản ứng dây chuyền như vậy. Nhưng có thể tôi đang nhìn mọi thứ quá cảm tính, hoặc quá sâu vào những điều mà đáng lẽ tôi nên để nó trôi qua.
Rồi tôi lại tự nhắc mình: một người nhỏ bé như tôi thì làm sao hiểu hết được cấu trúc và động cơ của những người ở tầng trên? Có thể tôi đang suy nghĩ quá nhiều. Có thể tôi chỉ đang nhìn một mảnh nhỏ rồi tưởng đó là toàn bộ bức tranh. Nghĩ vậy để lòng mình dịu lại một chút, để bớt đi sự gay gắt trong ánh nhìn.
Hôm nay tôi nhận ra cơn giận của mình không chỉ vì một email hay một đơn hàng. Nó là vì cảm giác môi trường xung quanh đang vận hành theo cảm xúc nhiều hơn theo nguyên tắc. Là vì tôi muốn mọi thứ rõ ràng, có trách nhiệm, có cấu trúc, nhưng thực tế lại rối và đầy phản ứng bốc đồng. Và sâu hơn nữa, có lẽ tôi chỉ muốn được yên ổn làm phần việc của mình mà không phải bị những cơn sóng nhỏ kéo đi xa khỏi sự bình thản.
Tôi không muốn trở thành người cay nghiệt. Nhưng tôi cũng không muốn giả vờ như mình không thấy những điều khiến mình chạnh lòng. Ông nói xem, tôi nên giữ tiêu chuẩn của mình thế nào mà vẫn giữ được sự dịu dàng trong lòng?
Còn ông thì sao? Ông có còn bị những chuyện vặt vãnh khiến mình ấm ức hay nổi nóng không? Tôi nghĩ tôi sẽ rất tò mò, thậm chí có chút thích thú, nếu có cơ hội được nhìn thấy ông nổi nóng. Tôi không hình dung ra được một người bình thản như ông lại có thể bị mọi thứ xung quanh tác động. Nhưng nếu có một ngày như vậy, chắc tôi sẽ chỉ đứng lặng ở một góc, vừa quan sát, vừa mỉm cười giả vờ như mình không nghe thấy gì, trong lòng thì lại thấy ông gần gũi hơn một chút.
Ông yên tâm đi, dù ông có thế nào, cảm xúc và sự trân trọng của tôi đối với ông cũng không hề giảm sút. Tôi vốn là một con người rất thiếu công bằng trong hành xử cá nhân. Khi tôi đã quý một ai đó, tôi thường không nhìn họ bằng thước đo khắt khe như tôi vẫn nhìn người khác. Tôi có thể bao dung rất nhiều, trừ phi người đó không thích tôi, không trân trọng tôi. Ngoài hai điều ấy ra, dường như chẳng có gì khiến tôi thay đổi cách nhìn và sự trân trọng của mình.
Có lẽ nếu tôi có quyền lực hơn, tôi còn muốn trút giận thay ông nữa. Từ nhỏ tôi đã như vậy. Tôi bảo vệ các em tôi đến mức chỉ cần một đứa trẻ nào đó trong xóm nói xấu em tôi là tôi sẵn sàng xông vào bênh vực. Có lần tôi đã cảnh cáo một đứa trẻ không được nói xấu em mình. Rồi sau đó tôi mới phát hiện ra đúng là em tôi có làm điều không hay ấy. Nhưng đã sao, em tôi mà. Trong lòng tôi khi ấy, dù đúng hay sai, tôi vẫn muốn đứng về phía em mình trước đã.
Có lẽ với ông tôi cũng vậy. Không phải vì ông luôn đúng, mà vì trong lòng tôi đã chọn đứng về phía ông. Dịu dàng hay nổi nóng, bình thản hay chao động, ông vẫn là ông, và sự trân trọng của tôi vẫn ở nguyên đó, không vì một cơn giận nhỏ mà thay đổi. Và nếu một ngày nào đó tôi lại ấm ức vì những chuyện nhỏ bé như hôm nay, tôi vẫn muốn có một người để kể, để được nhìn lại mình, để nhắc mình rằng giữa bao nhiêu xáo trộn, tôi vẫn còn giữ được một góc mềm trong tim.
