Khi đến thăm con gái, tôi cùng nó ghé Best Buy để xem cái iPad của nó rốt cuộc bị hư như thế nào. Xong xuôi mọi chuyện, con bé lại muốn qua một khu chợ gần đó mua vài món ăn vặt mà nó thích. Khi tôi bước vào tiệm, chị chủ đang ngồi xem phim. Tôi liền cười hỏi:
“Chị đang xem phim người thật hay phim trí tuệ nhân tạo vậy?”
Nghe thấy tôi nói tiếng Việt, chị ấy có vẻ rất vui, lập tức bắt chuyện rồi hỏi tôi có thường xem phim Hàn Quốc không. Tôi bảo phần lớn phim Hàn khá tình cảm, mà tôi thì lại không thích kiểu đó.
Nói ra mới thấy, đúng là tôi không thích rất nhiều thứ. Phim tình cảm ướt át, tôi không thích. Phim cung đấu cứ hết mưu này đến kế khác rồi lặp đi lặp lại, tôi cũng lười xem. Phim gia tộc tranh giành tài sản, phim mà nhân vật chính cứ chịu thương chịu khó, bị người ta chèn ép mãi vẫn nhẫn nhịn, tôi càng không thích. Còn những bộ phim cứ giương cao ngọn cờ chính nghĩa, đạo đức rồi cố dạy người ta phải sống thế nào thì gần như tôi chẳng bao giờ xem.
Đại khái, tôi thích nhịp phim phải đi về phía trước. Cốt truyện có thể phi lý một chút cũng được, nhưng đừng coi thường trí tuệ của người xem quá mức. Nhân vật chính cũng không thể hết lần này đến lần khác bị một nhóm người bắt nạt, hãm hại rồi vẫn cứ đứng đó chịu đựng mãi được.
Dạo này tôi lại khá thích xem những phim do trí tuệ nhân tạo tạo ra. Nhân vật chính trong đó thường rất bá đạo, ai cản đường thì xử luôn, có khi một chuyện nhỏ cũng kéo theo cả gia tộc bị quét sạch. Nghe thì đúng là hơi quá đáng thật, nhưng ít nhất xem rất dứt khoát. Hoặc tôi thích những kiểu phim gần giống một cuộc độc thoại của nhân vật chính: bắt đầu từ tận đáy xã hội, từng bước tự mình đi lên, rồi cuối cùng tự nắm lấy vận mệnh của chính mình. Những mô-típ ấy thật ra cũng lặp lại rất nhiều, nhưng không hiểu sao tôi vẫn thích. Có lẽ vì tôi thích nhìn một người tự kéo mình đi lên hơn là nhìn họ mắc kẹt mãi trong cùng một vòng luẩn quẩn.
Rồi chị chủ tiệm lại hỏi tôi về con gái. Chị ấy bảo con bé trông rất đáng yêu, sau đó kể rằng bản thân không có con, còn chồng thì đã qua đời từ mười năm trước. Tôi nghe xong liền đùa:
“Vậy là chị có hai cái hạnh phúc nhất đời người rồi đấy.”
Ý tôi chỉ là nói chơi thôi. Không ngờ câu đùa ấy lại vô tình chạm đúng vào một phần nào đó trong lòng chị. Chị bắt đầu kể về cuộc đời mình, về những năm tháng đã từng vất vả thế nào, người chồng nghiện ngập ra sao, rồi cả nỗi buồn vì không có con.
Tôi lại bảo với chị:
“Có con cũng đâu phải chuyện gì hoàn toàn tốt đẹp. Lo lắng đủ thứ, phiền muộn cũng đủ thứ. Mà nếu có chuyện gì xảy ra với nó, mình lại rất dễ tự trách bản thân.”
Chị ấy nghe vậy liền đồng cảm, rồi lại kể thêm rất nhiều chuyện. Đến lúc tôi quay người qua mới thấy có mấy khách hàng đang đứng chờ tính tiền. Tôi liền cười bảo chị:
“Thôi chết rồi, tại tôi nhiều chuyện quá nên làm khách của chị phải đứng chờ hết rồi.”
Vừa nói xong, con gái đã đập nhẹ vào vai tôi rồi bảo:
“Mẹ đó nha. Bình thường cứ nói là không thích nói chuyện, vậy mà con thấy mẹ gặp ai cũng nói được hết.”
Tôi cười ngất:
“Ừ, tại cùng ngôn ngữ mà. Lâu lâu nghe lại tiếng Việt, tự nhiên thấy thích.”
Con bé lại nói:
“Mẹ nhớ cô giáo dạy hóa của con không? Trời ơi, mẹ với cô ấy nói đến hết giờ họp phụ huynh rồi mà vẫn còn đứng nói.”
Tôi lại chống chế:
“Tại cô ấy là người châu Á mà. Cùng là người châu Á nên tự nhiên thấy có chút thân thuộc.”
Nhưng nghĩ lại thì tôi cũng không biết lý do nào mới thật sự đúng. Có thể là vì cùng ngôn ngữ. Có thể là vì cùng một nền văn hóa nào đó. Cũng có thể đơn giản chỉ vì người kia chịu nghe, còn mình vừa lúc cũng muốn nói.
Dù sao thì để hai người hoàn toàn xa lạ bắt đầu một cuộc trò chuyện, rồi từ vài câu xã giao mà kéo dài thành mười phút, hai mươi phút, thật ra cũng không phải chuyện lúc nào cũng dễ dàng xảy ra. Có rất nhiều người mình gặp cả trăm lần vẫn chẳng có gì để nói. Nhưng cũng có những người chỉ mới gặp lần đầu, vài câu qua lại đã tự nhiên như thể chẳng cần phải cố gắng gì cả.
Có lẽ tôi cũng không thật sự là người không thích nói chuyện như tôi vẫn nghĩ. Tôi chỉ không thích phải nói khi chẳng có gì muốn nói. Tôi không thích những cuộc xã giao kéo dài chỉ vì phép lịch sự, không thích cố gắng tỏ ra thân thiết với một người mà bản thân chẳng cảm thấy hứng thú, càng không thích phải duy trì một cuộc trò chuyện chỉ để lấp đầy sự im lặng.
Nhưng nếu gặp một người chịu nghe, chịu nói, và câu chuyện cứ tự nhiên trôi đi thì hóa ra tôi lại có thể đứng đó rất lâu mà không thấy phiền.
Nghĩ như vậy thì lời con gái nói cũng không hoàn toàn sai.
Có lẽ vấn đề chưa bao giờ là tôi ít nói.
Chỉ là tôi rất kén người để nói mà thôi.
Ông nghĩ có đúng không?
